Türkiye elektrik emisyon faktörleri
Kapsam 2 hesabında tüketim noktası faktörünü kullanın: dağıtım hattından bağlı tesisler için 0,469 tCO₂e/MWh, iletim hattından bağlı tesisler için 0,436 tCO₂e/MWh (2023, ETKB-EVÇED). Türkiye geneli üretim faktörü 0,434 tCO₂e/MWh’dir ve tesis tüketimi için değil, üretim tarafı analizleri içindir.
Hangi hattan bağlı olduğunuz elektrik faturanızda yazar. Emin değilseniz dağıtım şirketinize sorun; iki faktör arasındaki fark %7,6’dır ve yanlış seçim doğrulamada bulgu doğurur. Piyasa bazlı hesap yapıyorsanız bu faktörlerin hiçbiri kullanılmaz — tedarikçinizin beyan ettiği faktör ya da YEK-G belgeleri esas alınır.
Şebekeden çekilen elektriğin kilovatsaat başına sera gazı yoğunluğu. Kapsam 2 hesabında konum bazlı yöntemin çarpanı; ISO 14064-1, GHG Protocol ve TSRS raporlamasında kullanılır. Yıl değişince faktör de değişir; bu yüzden her hesapta kullanılan faktörün dönemi kayda geçmelidir.
Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED R1
Birim ve dönüşümler
Faktör tCO₂e/MWh cinsinden yayımlanır. Raporlama şablonunuz farklı bir birim istiyorsa aşağıdaki dönüşümleri kullanın; ara yuvarlama yapmayın, yuvarlamayı yalnız son sonuçta uygulayın.
| Birim | Değer | Nerede kullanılır |
|---|---|---|
| tCO₂e / MWh | 0,469 | Yayımlanan biçim · dağıtım hattından bağlı tesis |
| kgCO₂e / kWh | 0,469 | Fatura üzerinden kWh hesabı — sayı aynı, birim ölçeği aynı oranda değişir |
| gCO₂e / kWh | 469 | Ürün karbon yoğunluğu karşılaştırmaları |
| tCO₂e / GWh | 469 | Çok tesisli grup konsolidasyonu |
Faktör hangi coğrafya ve yıl için geçerli?
Coğrafi kapsam Türkiye ulusal şebekesi; bölgesel veya saatlik kırılım yayımlanmıyor. Faktörün asıl değişkeni yıl; raporladığınız faaliyet yılının faktörünü kullanın. Bir sonraki yılın faktörünü geçmiş yıla uygulamak yeniden hesaplama gerektirir.
Tablo olarak göster
| Yıl | Değer · tCO₂e/MWh | Not |
|---|---|---|
| 2020 | 0,462 | FRM-042 · 2020 (hesaplama rev. 01) |
| 2021 | 0,479 | FRM-042 · 2021 |
| 2022 | 0,478 | FRM-042 · 2022 |
| 2023 | 0,469 | FRM-042 · 2023 |
| Yıl | Faktör | Değişim | Kayıt |
|---|---|---|---|
| 2023 | 0,469 | 2022’ye göre −%1,9 | FRM-042 · 2023 |
| 2022 | 0,478 | 2021’e göre −%0,2 | FRM-042 · 2022 |
| 2021 | 0,479 | 2020’ye göre +%3,7 | FRM-042 · 2021 |
| 2020 | 0,462 | — | FRM-042 · 2020 (hesaplama rev. 01) |
Baz yıl kuralı. Baz yıl envanterinizi o yılın faktörüyle kurun ve faktör güncellemesi geldiğinde baz yılı yeniden hesaplamayın — aksi halde azaltım performansınız faktör değişiminden gelen bir yanılsamaya dönüşür.
Faktörü kim, nasıl hesaplıyor?
Faktör türetilmiş bir değerdir, ölçülmüş değil. Girdilerinin her birinin kendi yayın takvimi vardır — bu yüzden faktör, faaliyet yılı kapandıktan ancak bu girdiler yayımlandıktan sonra kesinleşir.
- 1
Faktörü biz hesaplamıyoruz
Bu sayfadaki değerler Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Enerji Verimliliği ve Çevre Dairesi tarafından hesaplanıp bilgi formu olarak yayımlanıyor. Bizim yaptığımız, formu okumak ve hangi faktörün nerede kullanılacağını anlatmak. Kendi türetmenizi resmî faktörün yerine koymak doğrulamada savunulamaz. R1
- 2
Bakanlığın kullandığı yöntem
Uluslararası Enerji Ajansı’nın “Emisyon Faktörleri 2021” çalışmasının veri tabanı dokümantasyonundaki metodoloji esas alınıyor. R1
- 3
Girdi veri setleri
Üç kaynak: TEİAŞ elektrik üretim–tüketim ve kayıp istatistikleri; ulusal sera gazı envanterinin Ortak Raporlama Formatı tablolarındaki yalnız elektrik üretimine ve birleşik ısı–güç sistemlerinde elektrik üretimine ait emisyon değerleri; ithal elektriğin yoğunluğu için Avrupa Çevre Ajansı’nın ülke bazlı üretim emisyon yoğunlukları. R1
- 4
Üretim ile tüketim noktası arasındaki fark
Üretim faktörü santral çıkışındaki brüt üretime bölünür. Tüketim noktası faktörleri iletim ve dağıtım kayıplarını ve ithal elektriği hesaba katarak sizin çektiğiniz kilovatsaate iner; bu yüzden daha yüksektir ve tesis envanterinde kullanılması gereken odur. R1
-
Brüt üretim başına
Türkiye geneli üretim Üretim tarafı analizi -
Konum bazlı, kayıplar dahil
Tüketim noktası · iletim hattı Kapsam 2 · iletimden bağlı tesisTüketim noktası · dağıtım hattı Kapsam 2 · dağıtımdan bağlı tesis
Metodoloji sürümü Rev.01. Kaynak belge revize edilirse sayfadaki değer güncellenir ve değişiklik günlüğüne işlenir.
Faktör nasıl kullanılır?
Bu faktör yalnız konum bazlı Kapsam 2 hesabında kullanılır. Yenilenebilir enerji sertifikası (YEK-G) satın alıyorsanız piyasa bazlı hesabı ayrıca yapmanız ve iki sonucu paralel raporlamanız gerekir.
Şurada kullanın
- Kapsam 2 konum bazlı envanter (ISO 14064-1, GHG Protocol) — tüketim noktası faktörüyle
- TSRS 2 iklimle ilgili açıklamaların Kapsam 2 satırı
- Ürün karbon ayak izinde şebeke elektriği girdisi (ISO 14067)
- Şebekeden çekilen elektrikli araç şarjı
Şurada kullanmayın
- Piyasa bazlı Kapsam 2 (tedarikçi faktörü veya YEK-G belgesi gerekir)
- SKDM gömülü emisyon beyanı (tüzük kendi elektrik kural setini uygular)
- Kendi santralinizden çektiğiniz elektrik (Kapsam 1 olarak yakıttan hesaplanır)
- Karbon azaltım projesi ek katkı hesabı (marj faktörleri ayrı yayımlanıyor — R5)
Örnek hesap
Örnek: bir tekstil boyahanesinin 2023 elektrik tüketimi 12.400 MWh. Tüketim verisi elektrik faturalarından, faktör bu sayfadan — faaliyet yılı ile faktörün dönemi aynı.
| Yıllık şebeke tüketimi · dağıtım hattından bağlı tesis | 12.400 MWh |
|---|---|
| Tüketim noktası faktörü (2023, dağıtım) | × 0,469 tCO₂e/MWh |
| Kapsam 2 emisyonu · konum bazlı | 5.816 tCO₂e |
| Aynı tesis iletim hattından bağlı olsaydı · × 0,436 | 5.406 tCO₂e |
Yuvarlama: ara adımlarda tam ondalık taşınır, sonuç tam tona yuvarlanır.
Sınırlar ve uyarılar
-
2024 faktörü henüz yayımlanmadı
2023 dönemi 26.12.2025’te yayımlandı; girdiler ulusal envanterden geldiği için gecikme yapısaldır. 2024 tüketiminizi ara raporlamada 2023 faktörüyle hesaplayıp kullandığınız dönemi dipnotta belirtin, faktör yayımlanınca yeniden hesaplayın. Doğrulayıcılar bu yaklaşımı kabul eder; belirtmemek bulguya yol açar.
-
Geçmiş dönemler revize edilebiliyor
Bakanlık bir dönemi sonradan yeniden hesaplayabiliyor: 2020 dönemi 18.03.2024’te “hesaplama revizyon no 01” ile yeniden yayımlandı ve yıl serisindeki 2020 değeri bu revizyondan (R7). Geçmiş yıl envanterini yeniden hesaplarken formun hesaplama revizyon numarasını kontrol edin; eski bir kopyadan aldığınız değer güncel olmayabilir. 2019 ve öncesi için birincil belgeye ulaşamadık, bu yüzden seride yer almıyorlar.
-
Belirsizlik aralığı yayımlanmıyor
Bilgi formu bir güven aralığı vermiyor. Bu sayfada da verilmiyor; hesaplanmamış bir aralığı yazmak, olmayan bir kesinlik iddia etmek olurdu.
-
Sertifika satın alımı konum bazlı sonucu değiştirmez
YEK-G veya benzeri bir belge yalnız piyasa bazlı hesapta dikkate alınır. İki yöntemi karıştırmak doğrulamada en sık görülen bulgudur; ikisi ayrı ayrı beyan edilir.
-
Yıllık ortalamadır
Saatlik eşleştirme (24/7 karbonsuz enerji) iddiası bu faktörle desteklenemez. Şebekenin karbon yoğunluğu gün içinde ve mevsimlere göre değişir; yıllık ortalama bu değişimi taşımaz.
-
Bakanlık sorumluluk kabul etmiyor
Bilgi formunun yasal bilgilendirme bölümü, yayımlanan değerlerin doğruluğu konusunda EVÇED’in taahhüt altına girmediğini yazıyor. Faktör resmîdir ama garantili değildir; hesabınızda hangi form sürümünü kullandığınızı kaydedin.
Hangi alternatif faktörler var?
Aynı elektrik için farklı kaynaklar farklı değer verir; fark yöntemden gelir, hatadan değil. Hangi raporlama çerçevesinde olduğunuz hangi faktörü kullanacağınızı belirler.
Tablo olarak göster
| Kaynak | Değer · tCO₂e/MWh | Not |
|---|---|---|
| Tüketim noktası · dağıtım hattı | 0,469 | 2023 · Konum bazlı, kayıplar dahil |
| Tüketim noktası · iletim hattı | 0,436 | 2023 · Konum bazlı, kayıplar dahil |
| Türkiye geneli üretim | 0,434 | 2023 · Brüt üretim başına |
| Kaynak | Değer | Yöntem | Nerede |
|---|---|---|---|
| Tüketim noktası · dağıtım hattı · 2023 | 0,469 | Konum bazlı, kayıplar dahil | Kapsam 2 · dağıtımdan bağlı tesis |
| Tüketim noktası · iletim hattı · 2023 | 0,436 | Konum bazlı, kayıplar dahil | Kapsam 2 · iletimden bağlı tesis |
| Türkiye geneli üretim · 2023 | 0,434 | Brüt üretim başına | Üretim tarafı analizi |
| Tedarikçiye özel · sözleşmeye bağlı | değişken | Piyasa bazlı, YEK-G eşleşmeli | Piyasa bazlı Kapsam 2 |
| Birleşik marj · 2021 | ayrı form | CDM Tool 07-V07.0 | Azaltım projesi ek katkısı |
Bu tablodaki sayısal değerler, kütüphanedeki diğer faktörlerle birlikte kaynak, birim ve dönemiyle CSV ve JSON dosyası olarak da yayımlanıyor.
Lisans: Veri dosyaları CC BY 4.0
(Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası) ile yayımlanır. Lisans yalnız derlemeyi ve yapıyı kapsar; içindeki resmî değerler özgün yayımcılarının (IPCC, ETKB-EVÇED) koşullarına tabidir. Atıf örneği: Kaynak: KarbonVerisi, karbonverisi.com, CC BY 4.0
.
Kaynaklar
Sayfadaki her değer aşağıdaki birincil kaynaklardan birine bağlıdır.
- R1 Türkiye Elektrik Üretimi ve Elektrik Tüketim Noktası Emisyon Faktörleri Bilgi Formuerişim 07.09.2026T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED · ETKB-EVÇED-FRM-042 Rev.01 · hesaplama dönemi 2023, yayım 26.12.2025
- R2 Türkiye Elektrik Üretimi ve Elektrik Tüketim Noktası Emisyon Faktörleri Bilgi Formuerişim 07.09.2026T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED · hesaplama dönemi 2021, yayım 18.03.2024 — yıl serisi için
- R3 GHG Protocol Scope 2 Guidanceerişim 07.09.2026WRI / WBCSD · konum ve piyasa bazlı ikili raporlama
- R4 ISO 14064-1:2018erişim 07.09.2026ISO · kuruluş düzeyi sera gazı envanteri
- R5 Türkiye Ulusal Elektrik Şebekesi Emisyon Faktörü Bilgi Formuerişim 07.09.2026T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED · ETKB-EVÇED-FRM-039 Rev.03 · marj faktörleri, hesaplama dönemi 2021
- R6 Türkiye Elektrik Üretimi ve Elektrik Tüketim Noktası Emisyon Faktörleri Bilgi Formuerişim 11.10.2026T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED · ETKB-EVÇED-FRM-042 Rev.01 · hesaplama dönemi 2022, yayım 06.12.2024 — yıl serisi için
- R7 Türkiye Elektrik Üretimi ve Elektrik Tüketim Noktası Emisyon Faktörleri Bilgi Formuerişim 11.10.2026T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı · EVÇED · ETKB-EVÇED-FRM-042 Rev.01 · hesaplama dönemi 2020, hesaplama revizyonu 01, yayım 18.03.2024 — yıl serisi için
Değişiklik günlüğü
8 kayıtFaktör sayfalarında günlük ayrıca önemli: bir envanteri doğrulamaya sunarken hangi faktör sürümünü kullandığınızı belgelemeniz gerekir.
Seriye 2022 ve 2020 dönemleri eklendi; ikisi de Bakanlığın sitesindeki bilgi formlarından okundu (R6: 2022 dönemi, yayım 06.12.2024; R7: 2020 dönemi, hesaplama revizyonu 01, yayım 18.03.2024). “2022 dönemi bu sayfada yok” notu kaldırıldı; yerine geçmiş dönemlerin revize edilebildiği notu kondu.
Önceki 7 kaydı göster
Bölüm başlıkları soru biçimine çevrildi; içerik değişmedi. Sık sorulanlardaki R3 atfı kaynağın adıyla ve kaynak listesindeki kaydına bağlanarak basılıyor; yıl serisi grafiği değerin sayısal eşinden çiziliyor.
Coğrafya bölümündeki “yenilenebilir payı arttıkça değer düşüyor” cümlesi kaynaklarda olmayan bir neden iddiasıydı; çıkarıldı. Aynı üç 2023 değerini çizen hero çubuğu kaldırıldı (değerler alternatif faktörler grafiğinde ve tablosunda); türetme şeması artık sayı değil yöntem gösteriyor. Sınırlar bölümünde listeyi tekrarlayan yıllık ortalama uyarısı kaldırıldı.
Dört şekil eklendi, hepsi sayfadaki değerlerden: girişte aynı dönemin üç faktörü sıfırdan başlayan çubuklarla; yıl serisinde 2021 ve 2023 noktaları (2022 için birincil belge olmadığından boş, çizgiyle birleştirilmedi); türetmede üretim faktöründen tüketim noktası faktörlerine akış; alternatif faktörlerde sıfırdan başlayan nokta grafiği. Şablondaki sayfayla çelişen ya da doğrulanamayan cümleler düzeltildi: faktörün ulusal envanterin brüt üretime bölünmesiyle türetildiği ve bu sitede hesaplandığı ifadeleri, şebeke yoğunluğunun “iki katına kadar” değiştiği ve baz yıl notunun ISO 14064-1’e dayandırıldığı cümleler kaldırıldı; birim cümlesi yayımlanan birime (tCO₂e/MWh) ve giriş kartının kaynak notu birincil belgeye çekildi.
Veri kümesi (Dataset) işaretlemesi düzeltildi: verinin yaratıcısı site değil EVÇED olarak gösteriliyor; üç 2023 değeri ve 2021 değeri metin değil sayı olarak işaretlendi. Değerler kaynak ve dönemleriyle CSV ve JSON dosyası olarak da yayımlandı.
Kapanış çağrısı var olmayan bir Kapsam 2 rehberini “indir” diye sunuyordu; düğmeler hesaplayıcıya ve Kapsam 2 ikili raporlama sayfasına bağlandı. İlgili sayfalardaki Kapsam 2 bağlantısı yanlış adrese gittiği için görünmüyordu; ikili raporlama sayfasına bağlandı. Sonraki gözden geçirme 31 Aralık 2026’ya çekildi; bu bir kontrol tarihi, yeni dönemin yayım tahmini değil.
Şablonda sabit duran "Belirsizlik ±%4 uygulandığında 5.095–5.519 tCO2e" cümlesi kaldırıldı: aralık eski 0,428 faktörüne dayanıyordu ve ±%4’ün kaynağı yoktu (Bakanlık belirsizlik yayımlamıyor). Örnek girişi 2024 değil 2023 tüketimi olarak düzeltildi — faktörün dönemiyle aynı.
Önceki kayıt yayımlanmamış bir 2024 faktörü (0,428) veriyor ve 2023 değerini 0,442 gösteriyordu; ikisi de kaynakla doğrulanamadı. Kayıt, ETKB-EVÇED bilgi formundaki resmî 2023 değerleriyle yeniden kuruldu. Kapsam 2 önerisi üretim faktöründen tüketim noktası faktörüne düzeltildi.
Sık sorulanlar
0,434 mü, 0,436 mı, 0,469 mu — hangisini kullanacağım?
Tesis envanteri yapıyorsanız tüketim noktası faktörünü: dağıtım hattından bağlıysanız 0,469, iletim hattından bağlıysanız 0,436 tCO₂e/MWh. 0,434 üretim faktörüdür; santral çıkışındaki brüt üretime bölünür ve tesis tüketimine uygulanmaz. Bağlantı türünüz elektrik faturanızda yazar.
2024 tüketimim için hangi faktörü kullanmalıyım?
2024 faktörü yayımlanmadı. En güncel yayımlanmış dönem 2023’tür. Ara raporlamada 2023 faktörünü kullanın, kullandığınız dönemi dipnotta belirtin ve 2024 formu çıkınca yeniden hesaplayın.
Yenilenebilir sertifikam var, faktörü sıfır alabilir miyim?
Konum bazlı hesapta hayır. Piyasa bazlı hesapta, sertifika GHG Protocol Kapsam 2 kılavuzundaki kalite kriterlerini karşılıyorsa evet. İki sonucu birlikte raporlarsınız: konum bazlı tüketim noktası faktörüyle, piyasa bazlı sertifika faktörüyle (GHG Protocol Scope 2 Guidance).
Şebeke kayıplarını ayrıca Kapsam 3’e yazmalı mıyım?
Tüketim noktası faktörünü kullanıyorsanız kayıplar zaten içindedir; ayrıca Kapsam 3 Kategori 3’e yazmak çift sayım olur. Üretim faktörüyle çalışıyorsanız kayıplar dışarıdadır ve ayrı hesaplanır. Hangi faktörü kullandığınızı raporda yazın.
Bu faktörü SKDM beyanında kullanabilir miyim?
Doğrudan hayır. SKDM, ürüne gömülü elektrik emisyonu için tüzük ekindeki kendi kural setini uygular. Bu faktörler kurumsal envanter içindir. SKDM tarafı için SKDM rehberine bakın.
Faktörü elle çarpmak yerine hesaplayıcıya bırakın
Kapsam 1 ve 2 hesaplayıcısı doğru vintage’ı otomatik seçer, birim dönüşümlerini yapar ve doğrulamaya hazır bir hesap izi bırakır.
Bu sayfa hakkında
İç teknik gözden geçirme: KarbonVerisi ekibi. Bağımsız dış gözden geçirme yapıldığında gözden geçirenin adı burada yayımlanır.
- İlk yayın
- 07.09.2026
- Son gözden geçirme
- 07.09.2026
- Son güncelleme
- 11.10.2026
- Sonraki gözden geçirme
- 31.12.2026
- Metodoloji sürümü
- ETKB-EVÇED-FRM-042 Rev.01
KarbonVerisi ekibi. Türkiye elektrik emisyon faktörleri (2023). KarbonVerisi. Son güncelleme 11.10.2026. https://karbonverisi.com/emisyon-faktorleri/elektrik/turkiye-2023/ (erişim: [okuduğunuz tarih]).
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Yükümlülüğünüzün kesin kapsamı tesisinize ve güncel ikincil mevzuata göre belirlenir. Hata bildirimi: iletişim sayfası. Düzeltme ilkesi: Yayın ilkeleri.