SKDM beyanını kim yapar: yetkili beyan sahibi
Türkiye’de yerleşik bir ihracatçı SKDM beyanını veremez. Tüzük 2023/956 md. 4’e göre kapsamdaki mallar Birlik gümrük bölgesine yalnız yetkili SKDM beyan sahibi tarafından ithal edilebilir. Statüye başvuracak kişi md. 5’te tanımlı: üye devlette yerleşik ithalatçı ya da ithalatçı üye devlette yerleşik değilse dolaylı gümrük temsilcisi. İki istisna var. Elektrik ve hidrojen dışındaki mallarda bir takvim yılında toplam 50 ton net kütleyi aşmayan ithalatçı Tüzük’ün yükümlülüklerinden muaftır ve statü olmadan ithal edebilir (md. 2a, 25(1)). Ayrıca 31 Mart 2026’ya kadar başvuran ithalatçı ya da dolaylı gümrük temsilcisi, karar çıkana dek geçici olarak ithal edebilir (md. 17(7a)).
Bu, yükümlülüğünüz yok demek değil. Beyanı alıcınız veriyor ama beyanın içindeki gömülü emisyon verisi sizden geliyor. Veriyi vermezseniz alıcı varsayılan değer kullanır; varsayılanlar ihtiyatlı belirlenir ve gerçek değeriniz varsayılandan düşükse aradaki fark fiyat pazarlığında size döner.
Alıcınız yıllık 50 ton eşiğini aşan bir SKDM ithalatçısıysa ya da elektrik veya hidrojen ithal ediyorsa onun statüsü; alıcı dolaylı gümrük temsilcisi kullanıyorsa eşikten bağımsız olarak temsilcinin statüsü sevkiyatınızın AB’ye girip giremeyeceğini belirliyor. Aşağıda kimin başvurması gerektiği, başvurunun nasıl yapıldığı, takvim ve statü yoksa doğacak sonuçlar yer alıyor.
Durum ve künye
| Temel tüzük | Tüzük (AB) 2023/956 — md. 4 ve 5 R1 |
|---|---|
| Usul tüzüğü | Uygulama Tüzüğü (AB) 2025/486 R2 |
| Değişiklik | Uygulama Tüzüğü (AB) 2025/2549 · 10.12.2025 R3 |
| Başvuru kanalı | SKDM Kayıt Sistemi (CBAM Registry) R1 |
| Başvuru mercii | Başvuranın yerleşik olduğu üye devletin yetkili otoritesi |
| Değerlendirme süresi | 120 takvim günü · ek bilgi istenirse uzayabilir R2 |
SKDM beyanını kim yapar?
Başlangıç Kapsamdaki malı Birlik gümrük bölgesine ithal edecek ithalatçı
-
1. soru: İthalatçı bir üye devlette yerleşik mi?
- Hayır ise:
Başvuruyu dolaylı gümrük temsilcisi yapmak zorunda
Md. 5(2).
- Hayır ise:
-
1. soruda cevap Evet ise:
2. soru: Dolaylı gümrük temsilcisi atadı mı ve temsilci yetkili beyan sahibi olarak hareket etmeyi kabul etti mi?
Temsilci Birlik Gümrük Kodu md. 18’e göre atanır; atanmış olmak tek başına yetmez, kabul şart.
- Evet ise:
Başvuruyu dolaylı gümrük temsilcisi yapar
Md. 5(1), ikinci cümle.
- Hayır ise:
İthalatçı kendisi başvurur
Md. 5(1): mal ithal edilmeden önce.
- Evet ise:
| Taraf | Rolü | Başvurabilir mi |
|---|---|---|
| AB’de yerleşik ithalatçı | Kendi adına başvurur; statüyü kendisi taşır | Evet |
| Dolaylı gümrük temsilcisi | İthalatçı AB’de yerleşik değilse başvuran odur | Evet |
| Elektrik · açık kapasite tahsisi | Kapasite tahsis edilen kişi beyan sahibi sayılır | Evet |
| Yılda toplam 50 tonun altında kalan ithalatçı | Başvurmak zorunda değil (md. 2a); eşiği aşmayı bekliyorsa aşmadan önce başvurur (md. 5(1b)). Elektrik ve hidrojende eşik yok | Evet |
| Türkiye’de yerleşik ihracatçı | Statüye başvuramaz; veri sağlayıcıdır | Hayır |
Tedarik zinciriniz hazır mı — 6 soru
- Malınız 2023/956 Ek I kapsamında mı? (GTİP aracıyla bakın)
- AB’deki alıcınızın bu yılki toplam SKDM ithalatı 50 tonu aşıyor mu ya da aşması bekleniyor mu?
- AB’deki alıcınız yetkili beyan sahibi statüsünü aldı mı?
- Almadıysa dolaylı gümrük temsilcisi mi kullanacak?
- Gömülü emisyon verinizi hangi formatta ve hangi sıklıkta ileteceğiniz sözleşmede yazıyor mu?
- Tedarikçilerinizden ön madde verisi toplama süreciniz kurulu mu?
Başvuru nasıl yapılır, ne kadar sürer?
- md. 5(3) Başvuru SKDM Kayıt Sistemi üzerinden, mal ithal edilmeden önce
- 120 takvim günü Yetkili otoritenin değerlendirmesi Ek bilgi istenirse süre uzayabilir
- Karar Statü verilir Kapsamdaki mal ithal edilebilir (md. 4)Karar Başvuru reddedilir Örneğin başvuran o üye devlette yerleşik değilse (2025/486 md. 4(4))
- 1
Yetkisiz ithalat yapılamaz
2023/956 md. 4, 25(1)Kapsamdaki mallar Birlik gümrük bölgesine yalnız yetkili SKDM beyan sahibi tarafından ithal edilebilir ve gümrük idareleri statüsü olmayan kişinin ithalatına izin vermez (md. 4, 25(1)). İki istisna var: elektrik ve hidrojen dışındaki mallarda yılda toplam 50 ton net kütleyi aşmayan ithalatçı (md. 2a) ve 31 Mart 2026’ya kadar başvurup kararı bekleyen ithalatçı ya da dolaylı gümrük temsilcisi (md. 17(7a)). Eşiğin ayrıntısı: yıllık 50 ton eşiği. Bunların dışında statü olmadan ithalat, gümrük aşamasında duran bir engeldir — sonradan düzeltilen bir eksiklik değil.
- 2
Başvuruyu ithalatçı ya da dolaylı temsilci yapar
2023/956 md. 5(1)-(2)Üye devlette yerleşik her ithalatçı, mal ithal etmeden önce yetkili SKDM beyan sahibi statüsüne başvurur. Yıllık 50 ton eşiğinin uygulandığı mallarda ithalatçı, eşiği aşmayı beklediğinde başvurur (md. 5(1b)); 2025/2083’ün gerekçesine göre statü eşik aşılmadan alınmalıdır. İthalatçı, Birlik Gümrük Kodu md. 18 uyarınca bir dolaylı gümrük temsilcisi atarsa ve temsilci yetkili beyan sahibi olarak hareket etmeyi kabul ederse, başvuruyu temsilci yapar. İthalatçı üye devlette yerleşik değilse başvuruyu dolaylı gümrük temsilcisi yapmak zorundadır. Dolaylı gümrük temsilcisinin statüsü, temsil ettiği ithalatçının eşik nedeniyle muaf olup olmamasından bağımsızdır (md. 5(1a), 5(2)).
- 3
Başvuru SKDM Kayıt Sistemi üzerinden verilir
2023/956 md. 5(3)Başvuru, Tüzüğün 14. maddesine göre kurulan SKDM Kayıt Sistemi üzerinden yapılır. Başvuruda istenen bilgiler md. 5(5)’te sayılıyor: ad, adres ve iletişim bilgisi; EORI numarası; Birlik’te yürütülen başlıca ekonomik faaliyet; yerleşik olunan üye devletin vergi idaresinden ödenmemiş vergi borcuna ilişkin tahsil emri bulunmadığına dair belge; başvuru yılından önceki beş yıl içinde gümrük, vergi ve piyasa suistimali kurallarının ciddi ya da tekrarlanan ihlaline karışılmadığına dair şeref beyanı; yükümlülükleri yerine getirmeye yetecek mali ve operasyonel kapasiteyi gösteren bilgiler.
- 4
Yanlış üye devlete başvuru reddedilir
2025/486 md. 4(4)Başvuran, başvuruyu verdiği üye devlette yerleşik değilse yetkili otorite başvuruyu reddeder ve gerekçesiyle birlikte gecikmeksizin bildirir. Grup şirketlerinde hangi tüzel kişinin nerede yerleşik olduğunu baştan netleştirmek, kaybedilen 120 günü önler.
- 5
İhracatçının yükümlülüğü: veri
sözleşmeselSKDM, Türkiye’de yerleşik üreticiye doğrudan bir beyan yükümlülüğü getirmiyor. Ancak alıcınızın beyanı sizin üretim verinize dayanıyor. Veri akışı sözleşmeyle kurulmazsa alıcı varsayılan değerlere döner; gerçek değeriniz varsayılandan düşükse aradaki fark sertifika maliyetine yansır ve pazarlıkta karşınıza çıkar. Gömülü emisyon hesabı sayfasına bakın.
Takvim
Durum etiketleri sayfanın derlendiği güne, 12 Ekim 2026 tarihine göre hesaplanır. SKDM ve Türkiye ETS tarihleri, birincil kaynaklarıyla birlikte mevzuat takviminde.
- 17 MART 2025 · GEÇTİ
Yetkilendirme usulü kabul edildi
Uygulama Tüzüğü (AB) 2025/486: başvuru, değerlendirme, istişare, askıya alma ve geri alma usulleri. R2
- 17 EKİM 2025 · GEÇTİ
Basitleştirme tüzüğü
Tüzük (AB) 2025/2083 yetkilendirme usullerini ve koşullarını revize etti; istişare usulü ihtiyari hâle geldi. R4
- 10 ARALIK 2025 · GEÇTİ
Usul tüzüğü uyarlandı
Uygulama Tüzüğü (AB) 2025/2549, 2025/486’yı basitleştirme paketine uyarladı: istişare ihtiyari, süreler iş gününden takvim gününe çevrildi, yetkili otoritenin diğer ulusal otoritelerden veriyi dijital olarak çekmesine izin verildi (ulusal hukuk elveriyorsa ya da başvuranın rızasıyla). R3
- 31 MART 2026 · GEÇTİ
Geçici ithalat için başvuru sınırı
Tüzük (AB) 2025/2083’ün 2023/956’ya eklediği md. 17(7a) uyarınca 31 Mart 2026’ya kadar başvurmuş ithalatçı ya da dolaylı gümrük temsilcisi, yetkili otorite karar verene kadar ithalata geçici olarak devam edebilir (md. 4’ün istisnası). Başvuru reddedilirse 1 Ocak 2026’dan karar gününe kadarki ithalatın gömülü emisyonu md. 26(2a) cezasının hesabında kullanılır. R4
- 1 ŞUBAT 2027 · YAKLAŞIYOR
Sertifika satışı başlıyor
Tüzük (AB) 2025/2083 uyarınca sertifika satışına ilişkin hükümler 1 Şubat 2027’den itibaren uygulanıyor. 2026 takvim yılı için statünün geri alınması hâlinde uygulanacak alternatif tedbir ayrıca düzenlendi. R4
Sonuçlar
| Durum | Sonuç | Not |
|---|---|---|
| Yetkili beyan sahibi olmadan ithalat | Mallar Birlik gümrük bölgesine giremez (md. 4, 25(1)) | İstisnalar: yıllık 50 ton eşiğinin altında kalan ithalatçı (md. 2a; elektrik ve hidrojen hariç); 31 Mart 2026’ya kadar başvuran, karar çıkana dek geçici olarak ithal edebilir (md. 17(7a)) |
| Statü almadan yıllık 50 ton eşiğini aşmak | Teslim edilmeyen her sertifika için md. 26(1) cezasının üç ila beş katı; hesaba o yılın bütün ithalatının emisyonu girer (md. 26(2), 26(2a)) | Eşik en fazla %10 aşıldıysa yetkili otorite cezayı indirebilir; indirimli ceza md. 26(1) cezasından düşük olamaz |
| Yerleşik olunmayan üye devlete başvuru | Başvuru reddedilir, gerekçe bildirilir | Yeniden başvuru gerekir |
| Beş yıl içinde ciddi/tekrarlanan gümrük, vergi veya piyasa suistimali ihlali | Yetkilendirme ölçütleri sağlanmaz | Şeref beyanı konusu |
| Statünün geri alınmasını gerektiren durum | Statü geri alınır; itiraz geri alma kararını durdurmaz | 2026 için alternatif tedbir |
Resmî kaynaklar
Bu sayfadaki her tarih ve yükümlülük ifadesi aşağıdaki birincil kaynaklara dayanır. İkincil yorum kaynağı kullanılmamıştır.
- R1 Regulation (EU) 2023/956 — Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması Tüzüğüerişim 17.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · md. 4 (ithalat), md. 5 (yetkilendirme başvurusu), md. 17 (ölçütler)
- R2 Commission Implementing Regulation (EU) 2025/486 — conditions and procedures related to the status of authorised CBAM declaranterişim 17.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · 17.03.2025 tarihli · md. 4 (değerlendirme), md. 5 (ek bilgi)
- R3 Commission Implementing Regulation (EU) 2025/2549 — amending and correcting Implementing Regulation (EU) 2025/486erişim 17.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · 10.12.2025 tarihli · istişare usulü ihtiyari, beyan süresi uzatıldı
- R4 Regulation (EU) 2025/2083 — 2023/956 sayılı Tüzüğü değiştiren Tüzükerişim 26.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · basitleştirme paketi · sertifika alımı 2027’den itibaren · gerekçe (10); md. 1(2) (md. 2a), 1(13)(d) (md. 17(7a)), 1(27)(a) (md. 36(2)(b))
- R5 Regulation (EU) No 952/2013 — Birlik Gümrük Koduerişim 17.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · md. 18 — dolaylı gümrük temsilcisi
- R6 Regulation (EU) 2023/956 — Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması Tüzüğü (konsolide metin)erişim 26.09.2026Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · konsolide 20.10.2025, 2025/2083 ile değişik · md. 2a (eşik altı muafiyeti), 4, 5(1)-(2), 25(1), 26(2), 26(2a); Ek VII 1. nokta
Yıllık 50 ton eşiği ve elektrikle hidrojende uygulanmaması, eşiği aşmayı bekleyen ithalatçının başvurusu, dolaylı gümrük temsilcisinin statüsü, gümrük kuralının eşiği saklı tutması, statü almadan eşiği aşmanın cezası.
- R7 Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) — Questions and Answerserişim 26.09.2026Avrupa Komisyonu · Vergilendirme ve Gümrük Birliği · son güncelleme 27.05.2026 · soru 1.1 (s. 9)
Eşiğin altında ithalat yapanın yetkilendirmeye ihtiyacı olmaması; elektrik ve hidrojen ithal edenin her zaman yetkili beyan sahibi olması.
Değişiklik günlüğü
6 kayıt · 17 Eylül 2026 tarihinden bu yanaMevzuat sayfalarında ne zaman, hangi bölüm, neden değişti kaydını açık tutuyoruz. Bir uyum dosyasına bu sayfayı dayanak gösterecekseniz, hangi sürümü okuduğunuzu bilmeniz gerekir.
Sayfa, kapsamdaki malların her durumda yalnız yetkili beyan sahibi tarafından ithal edilebileceğini, yani her ithalatçının statü alması gerektiğini söylüyordu. 2025/2083’ün 2023/956’ya eklediği md. 2a’ya göre elektrik ve hidrojen dışındaki mallarda bir takvim yılında toplam 50 ton net kütleyi aşmayan ithalatçı Tüzük’ün yükümlülüklerinden muaf; md. 25(1)’deki gümrük kuralı md. 2a’yı saklı tutuyor (R4, R6). Komisyon’un Soru-Cevap belgesine göre eşiğin altında kalan ithalatçının yetkilendirmeye ihtiyacı yok, elektrik ve hidrojen ithal eden ise her zaman yetkili beyan sahibi olmalı (R7). Eşiği aşmayı bekleyen ithalatçının başvurusu (md. 5(1b)), dolaylı gümrük temsilcisinin statüsünün ithalatçının muafiyetinden bağımsız olması (md. 5(1a), 5(2)) ve statü almadan eşiği aşmanın cezası (md. 26(2), 26(2a)) eklendi (R6). Varsayılan değerin maliyeti her durumda yükselttiği ifadesi, gerçek değerin varsayılandan düşük olması koşuluna bağlandı; varsayılan değerler sayfasına bağlantı verildi.
Önceki 5 kaydı göster
Kim başvurur bölümüne md. 5(1)–(2)’deki üç durumu gösteren karar ağacı (R1, R5), yükümlülükler bölümüne başvurudan karara süreç şeridi (kanal md. 5(3), R1; 120 takvim günü ve ret sebebi 2025/486, R2; takvim günü 2025/2549, R3) eklendi. Üst bölümde sayfanın takviminden, derleme gününe göre sıradaki tarih küçük bir eksende gösteriliyor. Bölüm başlıkları okurun sorusuyla yazıldı; arama başlığı CBAM kısaltmasını da taşıyor.
Yetkili beyan sahibi başvurusu için 31 Mart 2026 geçici ithalat sınırı zaman çizelgesine eklendi (md. 17(7a), 2025/2083 ile eklendi; R4); mevzuat takvimi bu satırın ayrıntısı için bu sayfaya bağlanıyordu ama sayfa tarihi anmıyordu. Sonuçlar tablosunda statüsüz ithalat için “İstisna yok” yazıyordu; aynı fıkradaki geçici istisna yazıldı. 2025/486 satırı “yayımlandı” değil “kabul edildi” diyor: 17.03.2025 tüzüğün tarihi.
Tarihler ortak mevzuat takviminden geliyor ve durumları sayfanın derlendiği güne göre hesaplanıyor; tarihe elle eklenmiş durum ifadeleri kaldırıldı. Sertifika satışı satırı “2027” yerine tüzükte yazılı günü, 1 Şubat 2027’yi taşıyor (R4). Satırlar dayandıkları kaynağa bağlandı.
Giriş paragrafı kısa cevabı tekrar ediyordu; cevabın bağlamını veren cümlelere çevrildi.
Tüzük 2023/956 md. 4-5 ile uygulama tüzükleri 2025/486 ve 2025/2549 EUR-Lex’ten okunarak yazıldı.
Sık sorulanlar
Türkiye’deki üretici olarak ben başvurabilir miyim?
Hayır. Md. 5, başvuruyu üye devlette yerleşik ithalatçıya ya da ithalatçı üye devlette yerleşik değilse dolaylı gümrük temsilcisine bağlıyor. Ayrıca 2025/486 md. 4(4), başvuranın başvuru yaptığı üye devlette yerleşik olmaması hâlinde başvurunun reddedileceğini söylüyor. AB’de yerleşik bir bağlı şirketiniz varsa o şirket ithalatçı sıfatıyla başvurabilir.
Alıcım statüyü almazsa ne olur?
Alıcınız yıllık 50 ton eşiğini aşıyorsa ya da elektrik veya hidrojen ithal ediyorsa, statü olmadan kapsamdaki malı Birliğe sokamaz (md. 4, 25(1)); statü almadan yıl içinde eşiği aşarsa o yılın bütün ithalatının emisyonu üzerinden ceza öder (md. 26(2a)). Bu gümrükte çözülen bir evrak eksiği değil, ithalatın önkoşulu. Sevkiyat planlamadan önce alıcınızın statüsünü ya da dolaylı gümrük temsilcisi düzenlemesini teyit edin.
Yılda 50 tonun altında ithalat yapan alıcım da başvurmak zorunda mı?
Hayır. Elektrik ve hidrojen dışındaki mallarda bir takvim yılında bütün CN kodlarında toplam 50 ton net kütleyi aşmayan ithalatçı Tüzük’ün yükümlülüklerinden muaftır ve muafiyetini gümrük beyannamesinde beyan eder (md. 2a(1)). Eşiği aşmayı bekliyorsa başvurur (md. 5(1b)); 2025/2083’ün gerekçesine göre statüyü eşik aşılmadan almalıdır. Eşik aşılırsa o yılın bütün ithalatı kapsama girer (md. 2a(2)). Elektrik ve hidrojende eşik yok (md. 2a(4)). Alıcı dolaylı gümrük temsilcisiyle ithalat yapıyorsa temsilcinin statüsü her durumda gerekir (md. 5(1a)).
Dolaylı gümrük temsilcisi kim olabilir?
Birlik Gümrük Kodu (952/2013) md. 18 anlamında atanan temsilci. Temsilcinin yetkili SKDM beyan sahibi olarak hareket etmeyi kabul etmesi gerekiyor — atanmış olması tek başına yetmez, kabul şart.
Başvuru ne kadar sürer?
Yetkili otorite başvuruyu alındığı tarihten itibaren 120 takvim günü içinde değerlendirir. Ek bilgi istenirse süre makul bir dönem kadar uzayabilir. Bu yüzden ithalat planından geriye doğru çalışmak gerekiyor.
Ben ne yapmalıyım?
İki şey. Birincisi, alıcınızın yıllık 50 ton eşiğini aşıp aşmadığını ve statüsünü teyit edin. İkincisi, gömülü emisyon verinizi üretecek sistemi kurun — asıl işiniz bu. Veri vermezseniz alıcı varsayılan değerlere döner; gerçek değeriniz daha düşükse aradaki fark fiyat üzerinden size yansır.
Sertifikayı ben mi alacağım?
Hayır, sertifikaları yetkili beyan sahibi alır ve teslim eder. Alım 2027’den itibaren başlıyor. Sizin tarafınızdaki etki fiyata yansıyan maliyettir; bunu düşürmenin yolu düşük ve doğrulanabilir gömülü emisyon verisidir.
Kapsamda mısınız, hangi veriniz eksik?
Hazırlık analizinde tesis kapsamınızı, mevcut ölçüm altyapınızı ve doğrulamaya kadar olan eksik adımları çıkarıyoruz. Çıktı: tarihli bir uyum planı.
Bu sayfa hakkında
İç teknik gözden geçirme: KarbonVerisi ekibi. Bağımsız dış gözden geçirme yapıldığında gözden geçirenin adı burada yayımlanır.
- İlk yayın
- 17.09.2026
- Son gözden geçirme
- 27.09.2026
- Son güncelleme
- 27.09.2026
- Sonraki gözden geçirme
- 26.11.2026
- Metodoloji sürümü
- Tüzük (AB) 2023/956 md. 2a, 4-5
KarbonVerisi ekibi. SKDM beyanını kim yapar: yetkili beyan sahibi. KarbonVerisi. Son güncelleme 27.09.2026. https://karbonverisi.com/mevzuat/yetkili-beyan-sahibi/ (erişim: [okuduğunuz tarih]).
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Yükümlülüğünüzün kesin kapsamı tesisinize ve güncel ikincil mevzuata göre belirlenir. Hata bildirimi: iletişim sayfası. Düzeltme ilkesi: Yayın ilkeleri.